<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0"
	version="5.1"
	xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance"
	xmlns:xi="http://www.w3.org/2001/XInclude"
	xsi:schemaLocation="http://www.tei-c.org/ns/1.0 ../xsd/TEI-P5/1.7/tei-p5-e-codices_1.7.xsd"
	xml:lang="deu"
	xml:id="eCod_kba-MurF0006_Bretscher"
	xml:base="http://www.e-codices.unifr.ch/en/description/kba/MurF0006/Bretscher">
	<teiHeader>
		<fileDesc>
			<titleStmt>
				<title>Missale Speciale</title>
			</titleStmt>
			<editionStmt>
				<edition>Elektronische Version nach TEI P5.1</edition>
				<respStmt>
					<resp>Konvertierung nach TEI: <persName>Laura Gloeckler</persName>
						<date when="2018-11-11">11.11.2018</date>
					</resp>
					<name>e-codices - Virtual Manuscript Library of Switzerland</name>
				</respStmt>
			</editionStmt>
			<publicationStmt>
				<publisher>e-codices - Virtual Manuscript Library of Switzerland</publisher>
				<availability status="restricted" n="copyright">
					<licence>
						<p>Mit freundlicher Genehmigung des <orgName>Urs Graf Verlag, Dietikon</orgName>. Das Copyright an der Handschriftenbeschreibung liegt beim Verlag.</p>
					</licence>
				</availability>
			</publicationStmt>
			<sourceDesc>
				<bibl>PDF vorhanden</bibl>
				<msDesc xml:id="kba-MurF0006_Bretscher" xml:lang="deu">
					<msIdentifier>
						<settlement>Aarau</settlement>
						<repository>Aargauer Kantonsbibliothek</repository>
						<idno>MsMurF 6</idno>
					</msIdentifier>
					<head>
						<title>Missale Speciale</title>
						<origDate notBefore="1400" notAfter="1499">15. Jahrhundert</origDate>
					</head>
					<msContents>
						<msItem>
							<locus from="1r" to="17v">1ra–17vb</locus>
							<title>Proprium de tempore et de sanctis.</title>
							<note>Weihnachten – Allerheiligen.</note>
							<rubric>In nativitate domini ad publicam missam</rubric><note>.</note>
							<incipit>Officium. Puer natus est</incipit>
							<explicit>ita perpetuo letemur aspectu. Per. Explicit deo gratias.</explicit><lb/>
							<note>Weihnachten mit <bibl>AH 53 Nr. 15</bibl>.</note>
							<msItem>
								<locus from="3v">3va</locus>
								<note>Epiphanie mit <bibl>AH 53 Nr. 29</bibl>.</note>
							</msItem>
							<msItem>
								<locus from="5v">5va</locus>
								<note>Ostern mit <bibl>AH 53 Nr. 36</bibl>.</note>
							</msItem>
							<msItem>
								<locus from="7v">7va</locus>
								<note>Auffahrt mit <bibl>AH 53 Nr. 67</bibl>.</note>
							</msItem>
							<msItem>
								<locus from="9v">9va</locus>
								<note>Pfingsten mit <bibl>AH 53 Nr. 70</bibl>.</note>
							</msItem>
							<msItem>
								<locus from="11v">11va</locus>
								<note>Trinitas mit <bibl>AH 54 Nr. 15</bibl>.</note>
							</msItem>
							<msItem>
								<locus from="13v">13va</locus>
								<note>Michael mit <bibl>AH 53 Nr. 190</bibl>.</note>
							</msItem>
							<msItem>
								<locus from="15v">15vb</locus>
								<note>Allerheiligen mit <bibl>AH 53 Nr. 112</bibl>.</note>
							</msItem>
						</msItem>
						<msItem>
							<locus from="18r" to="21r">18ra–21ra</locus>
							<title>Orationes, Praefationes.</title>
							<incipit rend="dots-after">Offerimus tibi domine calicem salutaris</incipit>
							<msItem>
								<locus from="18v">18va</locus>
								<note>Praefationes.</note>
							</msItem>
						</msItem>
						<msItem>
							<locus from="21r" to="22r">21ra–22rb</locus>
							<title>Gloria, Credo.</title>
							<incipit rend="dots-after">Gloria in excelsis deo</incipit><lb/>
							<note>Gloria tropiert.</note>
						</msItem>
						<msItem>
							<locus from="22r" to="23v">22rb–23vb</locus>
							<title>Missa de visitatione BMV.</title>
							<rubric>De visitacione gloriose virginis Marie</rubric><note>.</note>
							<incipit rend="dots-after">Gaudeamus omnes</incipit><lb/>
							<note>Mit <bibl>AH 54 Nr. 193</bibl>.</note>
						</msItem>
						<msItem>
							<locus from="24r" to="37v">24r–37v</locus>
							<title>Canon missae.</title>
							<incipit rend="dots-after">Te igitur</incipit>
						</msItem>
						<msItem>
							<locus from="38r" to="49r">38ra–49rb</locus>
							<title>Commune sanctorum.</title>
							<rubric>Sequitur commune sanctorum</rubric><note>.</note>
							<incipit rend="dots-after">Et primo in vigilia unius apostoli introitus. Ego autem sicut oliva fructificavi</incipit><lb/>
							<note>Apostel mit <bibl>AH 53 Nr. 228</bibl>.</note>
							<msItem>
								<locus from="40v">40va</locus>
								<note>Märtyrer mit <bibl>AH 53 Nr. 229</bibl>, <bibl>AH 55 Nr. 37</bibl> (21–26, vgl. <bibl>RH 7835</bibl>).</note>
							</msItem>
							<msItem>
								<locus from="42r">42ra</locus>
								<note>Evangelisten mit <bibl>AH 54 Nr. 87</bibl> (1–4, 6, 5, 7–11).</note>
							</msItem>
							<msItem>
								<locus from="43r">43ra</locus>
								<note>Märtyrer mit <bibl>AH 55 Nr. 14</bibl>.</note>
							</msItem>
							<msItem>
								<locus from="44r">44rb</locus>
								<note>Bekenner mit <bibl>AH 55 Nr. 37</bibl> (21–26, vgl. <bibl>RH 7835</bibl>).</note>
							</msItem>
							<msItem>
								<locus from="46v">46vb</locus>
								<note>Jungfrauen mit <bibl>AH 50 Nr. 271</bibl>.</note>
							</msItem>
						</msItem>
						<msItem>
							<locus from="49r" to="54r">49rb–54ra</locus>
							<title>Collectae.</title>
							<rubric>Sequuntur collecte pro diversis necessitatibus</rubric><note>.</note>
							<incipit rend="italic">Pro apostolico. Deus omnium fidelium pastor</incipit>
						</msItem>
						<msItem>
							<locus from="54r" to="58v">54ra–58vb</locus>
							<title>Missae pro defunctis.</title>
							<rubric>Pro defunctis</rubric><note>.</note>
							<incipit rend="dots-after">Requiem eternam</incipit>
						</msItem>
						<msItem>
							<locus from="58v" to="61r">58vb–61ra</locus>
							<title>Commune sanctorum in paschali tempore.</title>
							<rubric>Tempore paschali de sanctis</rubric><note>.</note>
							<incipit rend="dots-after">Primo de apostolis. Exclamaverunt ad te domine</incipit>
						</msItem>
						<msItem>
							<locus from="61r" to="73v">61ra–73va</locus>
							<title>Missae votivae.</title>
							<rubric>In letania maiori</rubric><note>.</note>
							<incipit rend="dots-after">Exaudivit de templo</incipit>
							<msItem>
								<locus from="63r">63ra</locus>
								<rubric>Pro mortalitate hominum</rubric><note>.</note>
							</msItem>
							<msItem>
								<locus from="64v">64va</locus>
								<note>Missae votivae per hebdomadam.</note>
							</msItem>
							<msItem>
								<locus from="68r">68rb</locus>
								<rubric>A festo sancte trinitatis usque ad adventum de beata virgine</rubric><note>.</note><lb/>
								<note>Mit <bibl>AH 50 Nr. 241</bibl>, <bibl>AH 54 Nr. 2, 218, 219</bibl>.</note>
							</msItem>
							<msItem>
								<locus from="70r">70ra</locus>
								<rubric>De beata virgine in adventu</rubric><note>.</note><lb/>
								<note>Mit <bibl>AH 54 Nr. 191 (1–3, 5–11)</bibl>.</note>
							</msItem>
							<msItem>
								<locus from="71v">71vb</locus>
								<rubric>De beata virgine a nativitate usque ad purificacionem</rubric><note>.</note><lb/>
								<note>Mit <bibl>AH 54 Nr. 2</bibl>.</note>
							</msItem>
							<msItem>
								<locus from="72v">72vb</locus>
								<rubric>Tempore paschali de beata virgine</rubric><note>.</note><lb/>
								<note>Mit <bibl>AH 54 Nr. 21</bibl>.</note>
							</msItem>
						</msItem>
						<msItem>
							<locus from="73v" to="75v">73va–75vb</locus>
							<title>Dedicatio ecclesiae et altaris.</title>
							<rubric>In dedicacione templi</rubric><note>.</note>
							<incipit rend="dots-after">Terribilis est locus iste</incipit><lb/>
							<note>Mit <bibl>AH 53 Nr. 247</bibl>.</note>
							<msItem>
								<locus from="74v">74vb</locus>
								<note>Dedicatio altaris.</note>
							</msItem>
						</msItem>
						<msItem>
							<locus from="75v" to="77v">75vb–77va</locus>
							<title>Missae votivae.</title>
							<rubric>Pro seipso officium</rubric><note>.</note>
							<incipit rend="dots-after">Inclina domine aurem tuam</incipit>
							<msItem>
								<locus from="76v">76vb</locus>
								<rubric>Pro salute unius vivi officium</rubric><note>.</note>
							</msItem>
						</msItem>
						<msItem>
							<locus from="77v">77vb</locus>
							<note>leer.</note>
						</msItem>
					</msContents>
					<physDesc>
						<objectDesc form="codex">
							<supportDesc material="perg">
								<support>Pergament</support>
								<extent>
									<measure type="leavesCount">77 Blätter</measure>
									<measure type="pageDimensions" n="30 x 20.5 cm">30 x 20,5 cm</measure>
								</extent>
								<foliation>Neuere Foliierung <locus from="1r" to="77r">1–77</locus>.</foliation>
								<collation>Lagen: 2 IV<locus from="16v" rend="sup">16</locus> + (IV-1)<locus from="23v" rend="sup">23</locus> + IV<locus from="31v" rend="sup">31</locus> + III<locus from="37v" rend="sup">37</locus> + 5 IV<locus from="77v" rend="sup">77</locus>; nach Bl. <locus from="23v">23</locus> ein Blatt herausgeschnitten, Bl. <locus from="26r">26</locus> herausgeschnitten und ersetzt. <locus from="8v">8v</locus>, <locus from="16v">16v</locus> und ab <locus from="45v">45v</locus> <catchwords>Reklamanten</catchwords>, ab Bl. <locus from="38r">38</locus> Zählung der Blätter innerhalb der Lagen.</collation>
							</supportDesc>
							<layoutDesc>
								<layout>Tintenliniierung.</layout>
								<layout columns="2" writtenLines="18 19">Schriftraum <locus from="1r" to="23v">1ra–23vb</locus> <measure type="written">18 x 13,5–14</measure>, zweispaltig (6), 18–19 Zeilen;</layout>
								<layout columns="1" writtenLines="13"><locus from="24r" to="37v">24r–37v</locus> <measure type="written">18,5 x 13</measure>, einspaltig, 13 Zeilen;</layout>
								<layout columns="2" writtenLines="27"><locus from="38r" to="77v">38r–77v</locus> <measure type="written">21 x 13,5</measure>, zweispaltig (6), 27 Zeilen.</layout>
							</layoutDesc>
						</objectDesc>
						<handDesc>
							<handNote script="textualis">
								<p><locus from="1r" to="23v">1ra–23vb</locus> und <locus from="38r" to="77v">38ra–77va</locus> Textualis von zwei Händen,</p>
							</handNote>
							<handNote script="textura">
								<p><locus from="24r" to="37v">24r–37v</locus> Textura.</p>
							</handNote>
						</handDesc>
						<decoDesc>
							<decoNote>Rubriziert,</decoNote>
							<decoNote>Überschriften rot,</decoNote>
							<decoNote>1–2zeilige rote Lombarden,</decoNote>
							<decoNote>bei den Hauptfesten und dem Beginn des Commune sanctorum 2–4zeilige rote Lombarden,</decoNote>
							<decoNote>beim <locus from="24r">Canon missae</locus> fünfzeilige Initiale.</decoNote>
							<decoNote>Kanonbild (Bl. <locus from="23v">23</locus>) fehlt, herausgeschnitten.</decoNote>
						</decoDesc>
						<additions>
							<list>
								<item><locus from="14v">14va</locus> (Rubrikator),</item>
								<item><locus from="18v">18va</locus> Streichung des Rubrikators,</item>
								<item><locus from="20r">20ra</locus> Streichung,</item>
								<item><locus from="22r">22ra</locus> Korrektur auf Rasur.</item>
							</list>
						</additions>
						<bindingDesc>
							<binding notBefore="1400" notAfter="1499">
								<p>Mit braunem Leder bezogene <locus from="Vorderseite">Holzdeckel</locus>, <date>15. Jh.</date> Streicheisenlinien, Einzelstempel. 2 nach hinten greifende <locus from="Schliessenseite">Langriemenschliessen</locus>. <locus from="Buchrücken">Rücken</locus> teilweise abgerissen. Spiegelblätter entfernt, <locus from="N1r">hinten</locus> Rest einer Urkunde des Augustinerchorherrenstiftes Interlaken, <date>15. Jh.</date> <locus from="Schliessenseite">Leder- und Pergamentsignakel</locus>. Auf dem <locus from="Buchrücken">Rücken</locus> Titelschild verblasst, darunter Signaturschild <quote>W</quote> und weiteres abgerissenes Schild.</p>
							</binding>
						</bindingDesc>
					</physDesc>
					<history>
						<origin><p>Möglicherweise in den Handschriftenverzeichnissen des <orgName>Klosters Muri</orgName> von <date>1744</date> und <date>1790</date> aufgeführt. Im <locus from="Vordere_Innenseite">vorderen Spiegel</locus> Exlibris des <orgName>Klosters Muri</orgName> (<bibl><hi rend="small-caps">Wegmann</hi> 5120</bibl>). <locus from="1r">1r</locus>, <locus from="32r">32r</locus>, <locus from="65r">65r</locus>, <locus from="77v">77v</locus> Stempel <hi rend="italic"><stamp>Kantonsbibliothek Aargau</stamp></hi>, <date>19.–20. Jh.</date></p></origin>
					</history>
					<additional>
						<adminInfo>
							<recordHist>
								<source>
									<bibl><persName>Bretscher-Gisiger Charlotte / Gamper Rudolf</persName>, Katalog der mittelalterlichen Handschriften der Klöster Muri und Hermetschwil, Dietikon-Zürich <date>2005</date>, S. 103-104.</bibl>
								</source>
							</recordHist>
						</adminInfo>
						<listBibl>
							<bibl><hi rend="small-caps">Schönherr</hi>, Handschriften, Bd. 1, Nr. 15;</bibl>
							<bibl><hi rend="small-caps">Schönherr</hi>, Liturgiegeschichtliches, S. 39;</bibl>
							<bibl><hi rend="small-caps">Bruckner</hi>, Scriptoria 7, S. 89;</bibl>
							<bibl>Wolfgang <hi rend="small-caps">Irtenkauf</hi>, Das Missale speciale Constantiense – wieder einmal nach seiner liturgischen Seite untersucht, in: Archiv für Geschichte des Buchwesens 2 (1960), S. 592.</bibl>
						</listBibl>
					</additional>
				</msDesc>
			</sourceDesc>
		</fileDesc>
		<!--
		<revisionDesc>
			<change who="" when=""></change>
		</revisionDesc>
		-->
	</teiHeader>
	<text>
		<body>
			<p></p>
		</body>
	</text>
</TEI>
